ՄՏԱԴԱՐԱՆ

   Հին հունական մշակույթը իր ճյուղերով բացառիկ կարևոր տեղ է գրավել մարդկության մշակույթի պատմության մեջ: Դա նշանակալի չափով բացատրում է Հին Հունաստանի պատմական զարգացման առանձնահատկությամբ: Հին Հունաստանի ստրկատիրական հասարակարգի շրջանակներում առաջացան պատմության մեջ ժողովրդավարության առաջին սկզբունքները՝ հնարավորություն տալով ձևավորելու առաջադիմկան գաղափարներ, որոնք հաստատում էին մարդու գեղեցկությունը և վեհությունը: Եվ այդ գաղափարները բնականաբար պետք է իրենց դրոշմը թողեին հունական ճարտարապետության մեջ և խթան հանդիսանային նրա ոճական առանձնահատկությունների ձևավորման գործընթացում:    Քաղաքների աճի հետևանքով լայն ընդգրկում է ստանում շինարարությունը: Այդ ժամանակաշրջանում կազմավորվում է ճարտարապետական օրդերների համակարգը, որը դրվեց ամբողջ անտիկ ճարտարապետության հիմքում: Դեռևս խոր հնադաարում ստեղծվել էր շենքի մի տիպ, որը հետագայում մարմնավորվեց քաղաք-պետության ազատ քաղաքացիների գաղափարներն ու զգացմունքները: Այդպիսի շենք հանդիսացավ աստվածներին կամ աստվածացված հերոս...

   Ռուս գեղանկարիչ, քանդակագործ  Ա. Վլադիմիր Օվչինկովը ծնվել է 1941 թվականի հոկտեմբերի 4-ին լենինգրադցիների ընտանիքում, որը էվակուացման ժամանակ տեղափոխվել է Պերմի շրջան: Վլադիմիր Օվչինկովն իր ստեղծագործական գործունեության ընթացքում հանդես է եկել որպես «ոչ պաշտոնական արվեստի» վարպետ, ով արժանացել է ՌԴ-ի վաստակավոր արտիստի կոչման: 1945 թվականին վերադառնում են ծննդավայր: Մանկության տարիներին նկարչի մայրը հաճախ է նրա ընկերների հետ Էրմիտաժ տարել, որը անշուշտ իր ազդեցությունն է ունեցել նրա ստեղծագործական ուղու վրա: Թերևս, յուրաքանչյուր երեխայի ձեռքում հայտնվում է մատիտ ու թուղթ, իսկ ահա Վլ. Օվչինկովի համար այս առարկանները, ի սկզբանե, դարձել են տպավորության ու հուզականության արտահայտման միջոցներ:    Գեղանկարչի խոսքերով, երբ նա զգում է գեղանկարչության միջոցով ձեռք բերվող «իր սեփական լեզվի» դրսևորման հնարավորությունները, սկսում է լրջորեն զբաղվել ինքնակրթությամբ:    Հետաքրքիրն այն է, որ Օվչինկովը, հետագայում խոստովանում է, որ երիտասարդության տարիներ...

   Հույսի մի դուռ է ինձ հարկավոր...  Ես շատ եմ փնտրել, շատ եմ որոնել...  Գտել եմ, անշուշտ, բայց, ամեն անգամ, ոչ  ամբողջական .  Թե գույն էր անծանոթ, թե բացվելն էր աղմկոտ, թե...   Ուզում եմ գտնեմ, մարդիկ հասկացե'ք,  Ներկել եմ ուզում ես վառ գույներով,  Կստեղծեմ աշխարհ իր վառ պարտեզով...  Հույսի մի դուռ է ինձ հարկավոր,  Որ սևը դարձնեմ ալ վարդ բյուրավետ,  Ախտը կբուժեմ` վարդով կհմայեմ,  Իսկ թե ցանկանա ախտը , դո'ւք վկա,  Կմնա ինձ հետ ու իր ապրածով խորհուրդներ կտա...  Հույսի մի դուռ է ինձ հարկավոր,  Որ գտնենք բարուն ու պարտեզ բերենք  Ամեն մի գողի, ամեն  ստահակի, սնահավատի...  Ախտը կբուժի վերքերը նրանց,  Վարդը կբուրի անուշ մի հոտով:   Իսկ, թե հավաքվենք  բոլորս մի օր  Ու ճամփա ընկնենք մեր ստեղծած շարքով,  Հաղթող կդառնանք համայն աշխարհին,  Դուրս գալով վստահ մեր կերտած դռնով...  11.09.11

سñ¹ÏáõÃÛ³Ý áÕç å³ïÙáõÃÛáõÝÁ »ñÏËáëáõÃÛáõÝ ¿: ºñÏËáëáõÃÛáõÝÝ ³éϳ ¿ ³ÛÝù³Ý, áñù³Ý Ù³ñ¹Ý ¿ ·áÛ»Éáõ: Øß³ÏáõÛÃÝ»ñÇ ÷á˳½¹»óáõÃÛáõÝÁ, Ýñ³Ýó »ñÏËáëáõÃÛáõÝÁ ÙÇç¿ÃÝÇÏ, ³½·³ÙÇçÛ³Ý Ñ³ñ³µ»ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ï³ñ·³íáñÙ³Ý, ÁݹÑáõå ½³ñ·³óÙ³Ý Ñ³Ù³ñ ϳñ¨áñ ÑÇÙù»ñÇó ¿:    §ºñÏËáëáõÃÛáõݦ ѳëϳóáõÃÛáõÝÁ ³é³í»É ³ñ¹Ç³Ï³Ý ¿ Ý»ñϳ Ùß³ÏáõóÛÇÝ ³Ýóáõ¹³ñÓ»ñÇÝ: §öáË·áñÍáõÝ»áõÃÛáõݦ ³ëí³Í ·áñÍÁÝóóÁ Ñ»Ýó »ñÏËáëáõÃÛáõÝÝ ¿, ÇëÏ Ýñ³ Ó¨»ñÁ Ý»ñϳ۳óÝáõÙ »Ý ½³Ý³½³Ý ÷áËѳñ³µ»ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ï»ë³ÏÝ»ñ: гïϳÝß³Ï³Ý ¿, áñ Æ. лñ¹»ñÁ Ùß³ÏáõóÛÇÝ ÷á˳½¹»óáõÃÛáõÝÁ ¹ÇïáõÙ ¿ñ áñå»ë Ùß³ÏáõóÛÇÝ µ³½Ù³½³ÝáõÃÛ³Ý å³Ñå³ÝÙ³Ý ÙÇçáó: Øß³ÏáõóÛÇÝ Ù»Ïáõë³óí³ÍáõÃÛáõÝÁ ï³ÝáõÙ ¿ Ùß³ÏáõÛÃÇ ÏáñͳÝÙ³Ý: ê³Ï³ÛÝ, Áëï Ýñ³, Ñݳñ³íáñ ÷á÷áËáõÃÛáõÝÝ»ñÁ ãå»ïù ¿ ¹Çåã»Ý Ùß³ÏáõÛÃÇ §ÑÇÙù»ñÇݦ: ÆëÏ Å³Ù³Ý³Ï³ÏÇó Ùß³ÏáõÛÃÝ»ñÁ µ³½Ù³µÝáõÛà ¨ »ñϳñ³ï¨ Ùß³ÏáõóÛÇÝ ÷á˳½¹»óáõÃÛ³Ý ³ñ¹ÛáõÝù »Ý:    лï³ùñùÇñ ¿, áñ ÇÝãå»ë Ñá·¨áñ Ùß³ÏáõÛÃÁ ³Ýù³Ïï»ÉÇáñ»Ý ϳåí³Í ¿ ÏñáÝÇ Ñ»ï, ³ÛÝå»ë ¿É Ùß³ÏáõóÛÇÝ »ñÏËáëáõÃÛáõÝÁ: л勉µ³ñ Ùß³ÏáõóÛÇÝ »ñÏËáëáõÃÛáõÝÝ ³ÝÑݳñ ...

Տ³ñ³Í³ßñç³Ý³ÛÇÝ Ùß³ÏáõÛÃÝ»ñÇ Ñ³ïϳÝß³Ï³Ý ·Í»ñÇó ³ÛÝ ¿, áñ Ýñ³ÝóÇó Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñÁ ·áñÍáõÙ ¿ áñáß³ÏÇ ³ß˳ñѳ·ñ³Ï³Ý ï³ñ³ÍùáõÙ: è»·ÇáÝ³É Ùß³ÏáõÛÃÇ ï³ñ³ÍùÇ Ù³ëßﳵݻñÁ ϳñáÕ »Ý µ³½Ù³½³Ý ÉÇÝ»É: ²Ûëå»ë, ÷áùñ Ù³ëßï³µÇ »ñÏáõ é»·ÇáÝ³É Ùß³ÏáõÛà ϳñáÕ »Ý Áݹ·ñÏí»É Ù»Í Ù³ëßï³µÇ é»·ÇáÝ³É Ùß³ÏáõÛÃÝ»ñÇ Ù»ç (³Ûëå»ë ûñÇݳÏ, ÐݹáÏÇïÛ³Ý Ùß³ÏáõÛÃÁ гñ³í³ÛÇÝ ²ëdzÛÇ Ùß³ÏáõÛÃÇ Ï³½ÙáõÙ ¿, áñÝ Çñ Ñ»ñÃÇÝ ²ñ¨»ÉùÇ Ùß³ÏáõÛÃÝ ¿): ÆÝã-áñ ³éáõÙÝ»ñáí ϳñáÕ »Ýù Ëáë»É é»·ÇáÝ³É Ùß³ÏáõÛÃÇ Ù³ëÇÝ ՝ áõÕáñ¹í»Éáí Ù»Ï ÅáÕáíáõñ¹-Ù»Ï ³½· ëϽµáõÝùáí, ³ÛëÇÝùÝ ՝ Áݹ·ñÏí»Éáí Ù»Ï Ùß³ÏáõÛÃÇ ßáõñç (Îáñ»³ÛÇ Ùß³ÏáõÛÃ): ê³Ï³ÛÝ, ѳëϳݳÉÇ ¿, áñ Ýñ³Ýù   ï³ñµ»ñ Ùß³ÏáõÛÃÝ»ñÇ ÏñáÕÝ»ñ »Ý ՝ ïíÛ³É ï³ñ³Í³ßñç³Ýáõ٠ѳëï³ïí³Í ÅáÕáíáõñ¹Ý»ñ: îíÛ³É ï³ñ³Í³ßñç³ÝáõÙ µÝ³Ï³Ý å³ÛÙ³ÝÝ»ñÇ ³éϳÛáõÃÛáõÝÁ, ÏáÕù ÏáÕùÇ ³åñáÕ ÅáÕáíáõñ¹Ý»ñÇ ÙÇç¨ ï³ñ³Íù³ÛÇÝ Ï³åÁ ëï»ÕÍáõÙ »Ý µ³ñ»Ï³Ù³Ï³Ý ѳñ³µ»ñáõÃÛáõÝÝ»ñ: ´Ý³Ï³Ý³µ³ñ,  áñáß³ÏÇ Å³Ù³Ý³Ï³ßñç³ÝáõÙ ³Û¹ ÅáÕáíáõñ¹Ý»ñÇ Ï³½ÙÁ ÷á÷áËíáõÙ ¿, µ³Ûó ³ß˳ñѳ·ñ³Ï³Ý, ÏÉÇÙ³Û³Ï³Ý ¨ ³ÛÉ Ù³ñ¹Ï³ÛÇÝ ÏÛ³ÝùÇÝ µÝáñáß ³é³ÝÓݳѳïÏáõ...